In gesprek met Yvonne Engels en Mario Keer (UWV)

 

UWV werkt al elf jaar met gedragswetenschap. Waarom was het nu nodig om een verankerplan te maken? Wat ontbrak er tot nu toe?

“De afgelopen elf jaar hebben we van onderaf gewerkt aan het stimuleren van de toepassing van gedragsinzichten”, vertelt Yvonne. “De ruimte die we daarvoor kregen, hebben we altijd erg gewaardeerd. Tegelijkertijd komt er een moment waarop het prettig is als de organisatie zegt: wij vinden dit net zo belangrijk als jullie en gaan het nu formeel borgen. Het verankerplan dat vanuit BIN NL werd geïnitieerd, gaf precies het zetje dat nodig was om dat proces in gang te zetten.”

“Op sommige plekken is het al heel normaal om gedragsinzichten mee te nemen, terwijl het op andere plekken afhankelijk is van wie toevallig aan tafel zit", vult Mario aan. “Dit zorgt ervoor dat kansen blijven liggen. Er was geen duidelijke sturing en geen eigenaar die verantwoordelijk is voor de benutting van gedragswetenschappelijke kennis binnen de organisatie. Door dit verankerplan is die verantwoordelijkheid nu wel belegd.”

Jullie hebben een duidelijke stip op de horizon voor 2030: gedragswetenschap moet een vanzelfsprekend onderdeel zijn van beleid, dienstverlening, communicatie en handhaving. Wat gaan jullie dankzij dit plan concreet anders doen?

“We gaan bijvoorbeeld de leerlijnen voor medewerkers die dienstverlening ontwikkelen verrijken met gedragsinzichten, zodat zij die zelf kunnen toepassen of ons weten te vinden wanneer dat nodig is. Datzelfde doen we ook voor communicatieprofessionals, juristen, beleidsmedewerkers en handhavingsdeskundigen”, vertelt Mario.

“Daarnaast passen we relevante werkprocessen aan die invloed hebben op de doenlijkheid van beleid en dienstverlening, zodat gedragskennis standaard wordt meegenomen”, vult Yvonne aan. “Denk aan business analyses waarin potentiële oplossingsrichtingen naast bijvoorbeeld financiële en personele impact ook worden beoordeeld op doenlijkheid: hoe uitvoerbaar en begrijpelijk is deze oplossing voor cliënten, werkgevers en medewerkers?”

En wat vraagt dat van de rest van UWV — van beleidsmakers, leidinggevenden en medewerkers?

“Het begint met het commitment dat er nu ligt", zegt Mario. "Dat is een belangrijke voorwaarde om de ambities waar te maken. De volgende stap is dat organisatieonderdelen daadwerkelijk gaan investeren in de verankering van gedragswetenschap. Dat betekent onder andere dat gedragsinzichten worden opgenomen in werkprocessen, dat medewerkers worden opgeleid en dat leidinggevenden sturen op benutting.”

“We willen dat gedragswetenschap niet iets blijft van een kleine groep specialisten”, zegt Yvonne. “Veel collega's kunnen in hun eigen werk profiteren van kennis over gedrag. Of je nu beleidsmaker, communicatieadviseur, jurist of dienstverlener bent: vrijwel ieder vraagstuk heeft een gedragscomponent. Hoe beter we die begrijpen, hoe beter we cliënten en werkgevers kunnen helpen.”

Wat heeft het maken van dit plan jullie zelf gebracht?

“Het maken van het plan heeft veel commitment opgeleverd om gedragswetenschap binnen UWV beter te integreren”, zegt Yvonne. “In de afgelopen jaren lag het initiatief om gedragsinzichten toe te passen vaak bij ons als gedragswetenschappers. Tijdens het opstellen van het plan merkten we dat steeds meer organisatieonderdelen de meerwaarde ervan herkennen en actief willen bijdragen aan de toepassing ervan. Dat laat zien dat gedragswetenschap steeds meer iets van de hele organisatie wordt.”

“Daarnaast was het waardevol om met wat meer afstand naar de inzet van gedragswetenschap te kijken en na te denken over wat er nodig is om deze kennis duurzaam te verankeren binnen UWV”, vult Mario aan. “Dat doen we als Expertisecentrum Gedrag al langer, maar het maken van dit plan gaf ons de kans om die bredere ambitie samen met de organisatie verder uit te werken. We hebben nieuwe verbindingen gelegd binnen UWV en zagen dat er in alle betrokken organisatieonderdelen veel bereidheid is om mee te denken en bij te dragen aan de uitvoering van het verankerplan.”

“Dat heeft niet alleen geleid tot meer draagvlak, maar ook tot concrete steun voor de volgende stappen”, besluit Yvonne. “Daardoor hebben we er vertrouwen in dat we de ambities uit het verankerplan samen kunnen realiseren.”

Stel dat we elkaar eind 2030 opnieuw spreken: welke zin hopen jullie dan te kunnen uitspreken over wat gedragswetenschap binnen UWV heeft veranderd?

“Ik hoop dat we dan kunnen zeggen dat de dienstverlening en het beleid aantoonbaar doenlijker, effectiever en mensgerichter is geworden”, zegt Yvonne. "En dat we gedrag niet meer achteraf meenemen als een extra check, maar vanaf het begin als een belangrijk perspectief beschouwen”, vult Mario aan.

“Het gaat er niet om dat iedereen het over gedragswetenschap heeft. Het gaat erom dat cliënten en werkgevers merken dat onze dienstverlening beter aansluit bij hun behoeften en mogelijkheden. Als dat lukt, dan hebben we ons doel bereikt.”

Meer weten?

Heb je vragen over het ‘Verankerplan benutten gedragswetenschappelijke kennis’ van het UWV of over de werkzaamheden van gedragsexperts Yvonne en Mario bij het UWV? Neem dan contact op via gedrag@uwv.nl.